Je lichaam geeft voortdurend signalen. Soms ben je rustig, soms alert, soms voelt alles bevroren. Dit zijn niet willekeurig voelende toestanden – dit is je zenuwstelsel aan het werk. Wanneer je dit begrijpt, kun je het gebruiken.
De polyvagale theorie, ontwikkeld door neurowetenschapper Stephen Porges, verklaart iets fascinerends: je lichaam heeft drie manieren om op situaties te reageren. Alle drie zitten in je zenuwstelsel. En jij kunt leren ze te herkennen.
Deze theorie zegt dat je vagus (een belangrijke zenuw die van je hersenen naar je lichaam loopt) voortdurend scant: "Voel ik veiligheid? Dreigt er gevaar? Ben ik overweldigd?" Op basis van die scan, kiest je lichaam een toestand.
Je voelt je veilig, rustig en verbonden. Je kan helder denken, je luistert, je bent open. Dit is waar je het best functioneert. Dit is je "thuis".
Je voelt gevaar. Je wordt alert, je energieniveaus stijgen. Je bent klaar voor actie. Dit is nuttig in echte noodgevallen, maar schadelijk als het je constant overkomt.
Je voelt je overweldigd of hulpeloos. Je valt stil, je energie zakt. Het voelt als lamheid. Dit is je lichaam dat "shutdown" kiest omdat niets anders lijkt te helpen.
Veel mensen hangen vast in toestand 2 of 3 zonder het te beseffen. Ze voelen zich chronisch gestrest, vermoeid of gevoelloos. Ze weten niet waarom.
Polyvagale begeleiding helpt je twee dingen:
Als je begrijpt hoe je zenuwstelsel werkt, stopt je jezelf schuld geven voor je reacties. Je bent niet "gemeen" als je terugtrekt – je bent in bevries-modus. Je bent niet "lui" als je vermoeid bent – je stelsel is overbelast. Dit begrijpen is al bevrijdend.
Daarna leer je technieken:
Voorbeeld: Je merkt 's ochtends dat je al paniekering wakker wordt (toestand 2). Nu weet je: je stelsel voelt iets bedreigends. Je maakt je uit bed, doet enkele ademhalingsoefeningen, zingt voorzichtig onder de douche. Stap voor stap verschuif je naar welbehagen. Dan kan je dag beginnen.
Dit is veel effectiever dan jezelf dwingen "positief te denken" als je zenuwstelsel eigenlijk in overleving-modus zit.
Herken je jezelf in onderstaande situaties?
Je bent in "alarm-modus" zonder duidelijke reden. Je hart gaat sneller, je bent hypervigilant, voortdurend voorbereid op iets negatiefs.
Soms kan je geen beslissingen nemen, kan je niet bewegen. Het voelt als je in jezelf terugtrekt zonder dat je er echt voor kiest.
Polyvagale therapie is bijzonder werkzaam voor PTSS, angststoornissen en trauma-gerelateerde klachten.
Je voelt je altijd uitgeput, zelfs na rust. Je zenuwstelsel zit mogelijk in "shutdown"-modus.
Je wilt begrijpen waarom je voelt wat je voelt, en niet alleen behandeld worden zonder inzicht.
Geen lange theoretische gesprekken, maar praktische oefeningen die je direct kunt gebruiken.
Ja. De polyvagale theorie is ontwikkeld door gerespecteerde neurowetenschappers en wordt wereldwijd in wetenschappelijk onderzoek gebruikt. De technieken die eruit voortspruiten (nervus vagus-activering, toestands-shifting) zijn effectief gebleken voor angst, trauma en stress.
Veel mensen voelen al na de eerste sessie verandering. Ze begrijpen eindelijk waarom zij reageren zoals zij reageren. De oefeningen helpen bijna onmiddellijk – al is regelmatig oefenen nodig voor duurzame verandering (net als sport).
Heel zeker. Angst en paniek zijn signalen dat je zenuwstelsel in alarm-modus zit. Door de polyvagale techniek toe te passen, leer je je stelsel weer naar veiligheid te brengen. Dit is veel effectiever dan jezelf dwingen om kalm te blijven.
Ja. Sabine combineert haar kennis van fysiotherapie met polyvagale begeleiding. Ze begrijpt hoe chronische ziekte je zenuwstelsel kan verstoren, en helpt je dat te reguleren.
Begin met een gratis gesprek. We bespreken hoe jouw zenuwstelsel werkt, en of polyvagale begeleiding het juiste voor jou is.
Plan een afspraak →Of bel direct: 06 425 590 22 · info@sabinevanderelsen.nl